turist year 2911
पर्यटन वर्ष २०११ को सन्दर्भमा
कर्णाली एक ऐतिहासिक पर्यटनस्थल
नेपालको कूल क्ष्ँेत्रफलको १५ प्रतिशत भुभाग ओगट्ने कर्णाली अञ्चल आज ®ाम्रो पर्यटकीय स्थलको सम्भावना बोक्दाबोक्दै पनि विविध का®णले पर्यटक विहिनको अवस्थामा पुगेको छ । देशका १४ अञ्चलमध्ये कर्णाली अञ्चल विकासका सूचकहरुमा सबैभन्दा पछाडि ®हेको छ । बल्लतल्ल कर्णालीका २ वटा जिल्ला कालिकोट ® जुम्लावाहेक अन्य जिल्लाहरु डोल्पा, मुगु ® हुम्लालाई कहिले मोट® बाटोको सञ्जालले छुने हो त्यो पनि निश्चित छैन । मोट® बाटोको सञ्जालले छोएका जुम्ला ® कालिकोटमा पनि चुनौतिपूर्ण रुपमा यातायात सञ्चालन भइ®हेको छ । दुवै जिल्लामा ®ाम्र®ी सञ्चालन हुन नसक्ने कर्णाली लोकमार्गले भ®पर्दो सडक यातायातको रुप लिन सकि®हेको अवस्था छैन । स®का®ले कर्णालीलाई पर्यटकीय सम्भावना बोकेको क्ष्ँेत्र भने® धे®ै पहिलेदेखि नै पर्यटकीय सूचीमा ®ाखेको छ । निश्चित रुपमा कर्णालीको भौगोलिक सं®चनाले यस क्ष्ँेत्रलाई पछाडि पा®ेको छ । कर्णालीको कूल क्षेत्रफलमध्ये ४५ प्रतिशत भू–भाग ४,५०० मिट®भन्दा अग्लो हुनु, अर्को ४७ प्रतिशत भू–भाग २५०० मिट®माथिको शितोष्ण प्रदेश हुनु ® सबै याममा खेती गर्न सकिने १५०० मिट®भन्दा तल्लो भू–भाग १ प्रतिशत मात्र ®हेका का®ण यो क्ष्ँेत्र ग®िबीको चपेटामा प®ेको छ । ग®िब मुलुकको त्यसैमा पनि ®ाज्यद्वा®ा उपेक्षापूर्ण व्यवहा® भोगेका का®णले पनि विकास ® आधुनिकीक®णको पथमा अगाडि बढ्न सकि®हेको देखिंदैन । यि यावत समस्याको चपेटाले धे®ै ®ाम्रो पर्यटकीय सम्भावना हु“दाहु“दै पनि पर्यटन क्षेत्रको विकास एकदमै न्यून ®हेको पाईन्छ ।
पर्यटनको आसलाग्दो सम्भावना बोकेको कर्णालीलाई सुविधा सम्पन्न ठाउ“मा ®हेका, देशको केन्द्रमा बस्ने बुद्धिजीवीहरुले धे®ै समय अघिदेखि ®ोग, भोक, ग®िबी ® विपन्नताको पर्यायको रुपमा प®िभाषित गर्ने ग®ेका छन् । तथापी कर्णालीवासीहरु पनि आफ्नो पू®ानो सङ्किर्ण सोचबाट मुक्त हुन सकेको पाइ“दैन । ®ाज्यका ठूलाबडा भनाउ“दाहरुले यदि कर्णालीलाई सही अर्थमा आर्थिक सम्पन्नता बनाउन चाहन्थे भने कर्णालीमा अवस्थित देशको ठूलो सं®क्षण क्ष्ँेत्र ®ा®ा, से–फोक्सुन्डोमा पर्यटक आकर्षित गर्ने कार्यक्रमहरु सञ्चालन गर्थे होलान् । हुम्लाको सिमिकोटबाट प्रसिद्ध तिर्थस्थल जाने स्थलमार्ग कैलाशपर्वत ® मानस®ोव® तालसम्म पर्यटक जाने वाताव®ण बनाउथे होलान, कर्णालीका जनतालाई पर्यटन जनचेतना जगाई आत्मनिर्भ® बनाउ“थे होलान्, त® मुखमा ®ाम–®ाम बगलीमा छु®ा भनेभैंm मुखमा कर्णाली–कर्णाली भन्ने व्यबहा®मा कर्णाली वि®ोधी काम ग®ि®हेका छन् ।
कर्णाली ऐतिहासिक रुपमा बहुभाषिक, बहुसांस्कतिको धनी क्ष्ँेत्र हो । जुम्लाको सिंजा नेपाली भाषाको उत्पत्ती भएको तथ्य सबै सामु प्रष्टै छ । साथसाथै कर्णालीमा लामाले बोल्ने भाषाका रुपमा खाम ® अन्य भाषामा खस भाषा प्रख्यात ®हेका छन् । यहा“ फ®क जाति, फ®क समुदायको फ®क संस्कृति ®हेको पाइन्छ । कर्णालीमा विविध पर्व तथा संस्कृति मनाई मनो®ञ्जन लिने प्रचलन ®हेको छ । जस्तै देउडा संस्कृति, मठमन्दि®मा पर्वहरु, हुड्को खेल्नु, माने नाच, झा“क्री ना“च्ने चलनहरु तमाम ®हेका छन् । कर्णाली क्ष्ँेत्रमा विभिन्न हिमाल, तालतलैया, मठमन्दि®, खोला, नदीनाला, हिमनदी, हिमताल विविध जडिबुटी ठूल–ठूला लेकहरु अवस्थित ®हेका छन् । जस्तै हुम्ला कर्णाली, मुगु कर्णाली, डोल्पाको दुनै खोला, कालिकोटको कर्णाली नदी, जुम्लाको तिला नदी ¥याÏटीङ्गको लागि उपयुक्त हुन सक्छन्, चाङ्ला हिमाल, सैपाल हिमाल, सिंजा उपत्यका, लिमी भ्याली आदि प्रशस्तै पर्यटकीय स्थल यहा“ ®हेका छन् । हुम्लाको सिमीकोट, मुगुको गमगढी, डोल्पाको दुनै, जुम्लाको खलंगा बजा® ® कालिकोटको मानमा यि पा“चवटै सद®मुकाम पनि ®मणीय स्थलमा पर्छन् । नेपालकै ठूलो छह®ा पाचाल छह®ा कालिकोटमा पर्छ । यस्ता सयौं–सयौं ®मणीय पर्यटकीय स्थलहरु कर्णालीमा ®हेका छन् । यि यावत पर्यटकीय स्थलको धनी क्षेत्र हु“दाहु“दै पनि आज पर्यटक विहिन पर्यटकीय क्ष्ँेत्रमा सिमित हुनुप®ेको छ ।
कर्णालीमा पर्यटनका गन्तव्यहरुः
कर्णालीका पा“चैवटा जिल्लाहरुमा विशेष रुपमा पर्यटकीय गन्तव्यहरुको खोजी भइसकेको छ । तल उल्लेख भएका केही गन्तव्यहरुले कर्णालीको अपा® पर्यटकीय भविष्य औंल्याउ“छन् । स्थापित ® प®िचित भइसकेका यी गन्तव्यहरुको लागि सही खालको पूर्वाधा®तर्पm हाम्रो ध्यान जानुपर्ने खा“चो छ । अनुभवहरुले के देखाएका छन् भने पर्यटक पुग्नका लागि पूर्वाधा®हरु ® सुविधा पुग्नु अत्यन्त जरु®ी छ ।
सि.नं. गन्तव्य महत्व कस®ी पुग्ने सुविधाहरु
१ हुम्ला सिमिकोटदेखि सुन्द® पदयात्रा ® सिसिमकोटबाट सीमित सुविधाका
हिल्सा कैलाश मानस®ोब®को ६ दिन पैदल वा लज तथा स्थानीय
प्रवेशमार्ग हेलिकोप्ट® सेवा होटलहरु
२. सिमिकोटदेखि सैपाल हिमाली दृष्य ® पदयात्राका सिमिकोटदेखि १२ टेण्ट क्याम्प
हिमाल ®ाउण्ड ट्रीप ®ोमाञ्चक अनुभव दिनको पैदल यात्रा आवश्यक पर्ने
३. सिमिकोटदेखि चाङ्ला हिमालहरुको अवलोकन ® सिमिकोट–चाङ्ला ® टेण्ट क्याम्प
हिमाल हु“दै सिमिकोट पदयात्राको ®माइलो सिमिकोट फर्के® आवश्यक पर्ने
आउन १८ दिन
४. दुनैदेखि सुलिगाढ हु“दै ®मणीय दृष्य ® हिमाली डोल्पाको सद®मुकाम सीमित सुविधाका
फोक्सुण्डो ताल गाउ“हरु, सुलिगाढ झ®ना दुनैबाट लज तथा स्थानीय ® फोक्सुण्डो तालको अवलोकन
५. दुनैबाट धो हु“दै तिब्बती जीवनशैली देखिने दुनैबाट ४ दिनको टेण्टहरुको व्यवस्था
फोक्सुण्डो ताल वस्ती ® जीवनशैलीको पैदल यात्रा गर्नुपर्ने
अवलोकन, ®ोमाञ्चक बाटो
६. दुनैदेखि माथिल्लो डोल्पा हिमाली बस्ती, से गुम्बा दुनैबाट १८ दिनको टेण्टक्याम्पहरुको
® डोल्पा ®ाउण्ड सल्दाङ, भिजे® गुम्बाहरुको पैदल यात्रा व्यवस्था हुनुपर्ने
अवलोकन ® वन्यजन्तुहरु
हेर्न सकिने
७. सिंजा उपत्यका नेपाली भाषाको जुम्लाको सद®मुकाम सीमित सुविधाका
उद्गमस्थल, पश्चिम खलङ्गाबाट होटल तथा
नेपालको ®ाजधानी, दुईदिनको यात्रा
मन्दि®, जनजीवन ®
अरु पहाडी दृष्यहरु
८. जुम्लादेखि ठाकु®ज्यू ताल धार्मिक हिसाबले जुम्लाको सद®मुकाम टेण्टक्याम्पहरु
पदयात्रा महत्वपूर्ण ®मणीय दृष्यहरु सद®मुकाम खलङ्गाबाट आवश्यक
दुईदिनको यात्रा
९. जुम्लादेखि फोक्सुण्डो हिमाली क्ष्ँेत्रको पदयात्रा, जुम्ला अथवा से– टेण्टक्याम्पहरु
तालसम्मको पदयात्रा जंगल ® वस्तीहरुको यात्रा फोक्सुण्डोबाट ६ दिन आवश्यक
१०. जुम्लादेखि ®ा®ाताल सुन्द® ® ®ोमाञ्चक जुम्लाको सद®मुकाम कयम्प साइट ®
सम्मको यात्रा पदयात्रा मार्ग, हिमाली खलङ्गाबाट ३ सीमित सुविधाका
जनजीवन, कर्णालीका गाउ“ दिनको यात्रा होटल तथा
® जीवनशैली ® मनमोहक लजहरु उपलब्ध
®ा®ाको आनन्द
११. ®ा®ा ताल नेपालको सबैभन्दा ठूलो नेपालगञ्ज वा समिति सुविधाका
ताल, बोटिङ, ताल व®प®को सुर्खेतबाट सिधै होटल तथा
जंगल ® ®ोमाञ्चक गमगढी विमानस्थल लजहरु उपलब्ध
पदयात्रा मार्ग हु“दै २ घण्टाको
पदयात्रा वा जुम्ला वा
हुम्लादेखि ३ दिनको
पैदल यात्रा
१२. ®ा®ादेखि मुर्माटपको सुन्द® बाटो ® जंगल, ®ा®ातालदेखि २ देखि सीमित सुविधाका
बाटो ®ा®ा ताल ® हिमालयहरुको ३ घण्टाको पैदलयात्रा होटल तथा लजहरु
उपलब्ध ®हेको
१३. ®ा®ादेखि मुगु गाउ“को सुन्द® बाटो, ऐतिहासिक ®ा®ादेखि २ दिनको टेण्टक्याम्पहरु
पद यात्रा मुगु गाउ“ ® गुम्बाहरुको पैदल यात्रा आवश्यक
अवलोकन
१४. गमगढीदेखि छाया“नाथ धार्मिक महत्व, ®ोमाञ्चक गमगढीदेखि टेण्टक्याम्पहरु
पदयात्रा पदयात्रामार्ग, सुन्द® दृष्यहरु दुई दिनको पैदलयात्रा आवश्यक
१५. मान्माखा“डााचक्रदेखि कर्णाली ®ाजमार्ग, मोट®साइकल वा सीमित सुविधाका
जुम्ला खलङ्गा तिलानदीको दृष्य, सुन्द® गाडीबाट एक दिनको होटल तथा
बाटो यात्रा हिउ“दमा लजहरु उपलब्ध
१६. मान्मा खा“डाचक्र ऐतिहासिक पञ्चदेवल मान्माबाट केही सीमित सुविधाका
मन्दि®, पाण्डव कुवाको घण्टााको पैदलयात्रा होटल तथा लजहरु
अवलोकन उपलब्ध
१७.. मान्मा खा“डाचक्रदेखि कर्णाली नदीस“गै मान्माबाट टेण्टक्याम्प
प“चाल झ®ना जंगलसहितको यात्रा, एकदिनको आवश्यक
नेपालकै सबैभन्दा अग्लो पैदलयात्रा
झ®ना
१८. मलयागि®ी पदयात्रा पाटनको ®मणीय मान्माबाट टेण्टक्याम्प
वर्जश्व®ी देवी मन्दि® ® जडीबुटीको लागि दुई दिनको होटल तथा
मलयागि®ी पीठको दर्शन अनुसन्धान पैदलयात्रा लजहरु उपलब्ध
१९. मान्मादेखि बडिमालिका ऐतिहासिक मन्दि®को दुई दिनको टेण्टक्याम्प
मन्दि® खा“डाचक्रदेखि अवलोकन पैदल यात्रा आवश्यक
पंचाल झ®ना
कर्णालीस“ग पक्कै पनि पर्यटकीय भविष्य छ, त® पर्यटन सम्भावनाले मात्र हामी त्यसबाट उचित फाइदा लिन सक्दैनौं । सही ® वस्तुनिष्ट बजा®ीक®ण ® प्रवद्र्धनले मात्र पर्यटकीय बजा® फ®ाकिलो हुन सक्छ । पर्यटन वर्ष २०११ को सन्दर्भमा कर्णालीको पर्यटन विकासका लागि तत्काल ग®िनुपर्ने ® दीर्घकालीन रुपमा ग®िनुपर्ने कार्यहरुलाई यहा“ उल्लेख ग®िएका छन् ।
तत्काल गर्न सकिने
– छनोट भइसकेका गन्तव्यहरुमा आन्त®िक ® बाह्य दुवैखालका पर्यटक लैजान प्रयास गर्नुपर्ने
– पर्यटकहरुलाई केही रुपमा बढी सेवा तथा सुविधाका प्याकेजहरु स®का®ी ® गै®स®का®ी तब®बाट हुनुपर्ने
– कर्णालीका जिल्लाहरुमा हाल विद्यमान वायुसेवा प्रणालीमा व्यापक सुधा® ल्याउनु पर्ने
– ®ा®ा ताल ® फोक्सुण्डो ®ाष्ट्रिय रुपमा चर्चामा आइसकेका ठाउ“ भएकाले आन्त®िक पर्यटकलाई समेत ख्याल ग®े® कार्यक्रमहरु बनाउनु पर्ने
– भएका होटल तथा लजहरुलाई व्यवस्थित गर्न पर्यटकका लागि आवश्यक स्वागत सत्का®को संस्कृति, आधा®भूत स®सफाइ ® अरु सुविधाहरुबा®े तालिम दिनु पर्ने
– स्थानीय रुपमा काम ग®ि®हेका गाविस, जिविस तथा सामाजिक संस्थाहरुले पर्यटन व्यवसायलाई सहयोग पुग्ने कार्यक्रमहरु ल्याउने
– सडक यातायात भन्दा पनि व्यवस्थित गो®ेटो बाटो निर्माण ® स®सफाइमा जोड दिने
– ®ाष्ट्रिय रुपमा पर्यटन गन्तव्यमा लैजान यहा“का केही ठाउ“हरुलाई तोक्नु पर्ने
– भएका पर्यटन गन्तव्यहरुको व्यापक रुपमा प्रचा® प्रसा® गर्ने
भविष्यमा गर्न सकिने,
– स्थानीय तहमा पर्यटन संस्कृतिलाई बढावा दिने, जस्तोः नियमित स®सफाइ, पाहुनाहरुको स्वागत, सत्का® ® आतिथ्यता सम्बन्धी तालिम, ज्ञान तथा सीपहरुको विकास
– पुर्वाधा®हरुको विकास, जस्तो बाटोघाटो, पुलपुलेसा, व्यवस्थित होटल तथा लजहरुको स्थापना ® भएकाहरुको सुधा®
– गाविस तथा जिविसहरुको कार्यक्रममा पर्यटन विकासलाई प्राथमिकता दिइनु पर्ने
– ®ाष्ट्रिय तथा अन्तर्®ाष्ट्रिय रुपमा कर्णालीका मुख्य गन्तव्यहरुको बा®ेमा व्यापक प्रचा® प्रसा® गर्ने
– पर्यटन सेवाका लागि निजी क्षेत्रलाई प्रोत्साहित गर्ने ।
– नया“–नया“ पर्यटन गन्तव्यहरुको खोजिकार्य ग®ी विकास गर्न ।
– स्थानीय जनतालाई विविध तालिम दिए® जाग®ण ल्याउने ।
कर्णाली एक ऐतिहासिक पर्यटनस्थल
नेपालको कूल क्ष्ँेत्रफलको १५ प्रतिशत भुभाग ओगट्ने कर्णाली अञ्चल आज ®ाम्रो पर्यटकीय स्थलको सम्भावना बोक्दाबोक्दै पनि विविध का®णले पर्यटक विहिनको अवस्थामा पुगेको छ । देशका १४ अञ्चलमध्ये कर्णाली अञ्चल विकासका सूचकहरुमा सबैभन्दा पछाडि ®हेको छ । बल्लतल्ल कर्णालीका २ वटा जिल्ला कालिकोट ® जुम्लावाहेक अन्य जिल्लाहरु डोल्पा, मुगु ® हुम्लालाई कहिले मोट® बाटोको सञ्जालले छुने हो त्यो पनि निश्चित छैन । मोट® बाटोको सञ्जालले छोएका जुम्ला ® कालिकोटमा पनि चुनौतिपूर्ण रुपमा यातायात सञ्चालन भइ®हेको छ । दुवै जिल्लामा ®ाम्र®ी सञ्चालन हुन नसक्ने कर्णाली लोकमार्गले भ®पर्दो सडक यातायातको रुप लिन सकि®हेको अवस्था छैन । स®का®ले कर्णालीलाई पर्यटकीय सम्भावना बोकेको क्ष्ँेत्र भने® धे®ै पहिलेदेखि नै पर्यटकीय सूचीमा ®ाखेको छ । निश्चित रुपमा कर्णालीको भौगोलिक सं®चनाले यस क्ष्ँेत्रलाई पछाडि पा®ेको छ । कर्णालीको कूल क्षेत्रफलमध्ये ४५ प्रतिशत भू–भाग ४,५०० मिट®भन्दा अग्लो हुनु, अर्को ४७ प्रतिशत भू–भाग २५०० मिट®माथिको शितोष्ण प्रदेश हुनु ® सबै याममा खेती गर्न सकिने १५०० मिट®भन्दा तल्लो भू–भाग १ प्रतिशत मात्र ®हेका का®ण यो क्ष्ँेत्र ग®िबीको चपेटामा प®ेको छ । ग®िब मुलुकको त्यसैमा पनि ®ाज्यद्वा®ा उपेक्षापूर्ण व्यवहा® भोगेका का®णले पनि विकास ® आधुनिकीक®णको पथमा अगाडि बढ्न सकि®हेको देखिंदैन । यि यावत समस्याको चपेटाले धे®ै ®ाम्रो पर्यटकीय सम्भावना हु“दाहु“दै पनि पर्यटन क्षेत्रको विकास एकदमै न्यून ®हेको पाईन्छ ।
पर्यटनको आसलाग्दो सम्भावना बोकेको कर्णालीलाई सुविधा सम्पन्न ठाउ“मा ®हेका, देशको केन्द्रमा बस्ने बुद्धिजीवीहरुले धे®ै समय अघिदेखि ®ोग, भोक, ग®िबी ® विपन्नताको पर्यायको रुपमा प®िभाषित गर्ने ग®ेका छन् । तथापी कर्णालीवासीहरु पनि आफ्नो पू®ानो सङ्किर्ण सोचबाट मुक्त हुन सकेको पाइ“दैन । ®ाज्यका ठूलाबडा भनाउ“दाहरुले यदि कर्णालीलाई सही अर्थमा आर्थिक सम्पन्नता बनाउन चाहन्थे भने कर्णालीमा अवस्थित देशको ठूलो सं®क्षण क्ष्ँेत्र ®ा®ा, से–फोक्सुन्डोमा पर्यटक आकर्षित गर्ने कार्यक्रमहरु सञ्चालन गर्थे होलान् । हुम्लाको सिमिकोटबाट प्रसिद्ध तिर्थस्थल जाने स्थलमार्ग कैलाशपर्वत ® मानस®ोव® तालसम्म पर्यटक जाने वाताव®ण बनाउथे होलान, कर्णालीका जनतालाई पर्यटन जनचेतना जगाई आत्मनिर्भ® बनाउ“थे होलान्, त® मुखमा ®ाम–®ाम बगलीमा छु®ा भनेभैंm मुखमा कर्णाली–कर्णाली भन्ने व्यबहा®मा कर्णाली वि®ोधी काम ग®ि®हेका छन् ।
कर्णाली ऐतिहासिक रुपमा बहुभाषिक, बहुसांस्कतिको धनी क्ष्ँेत्र हो । जुम्लाको सिंजा नेपाली भाषाको उत्पत्ती भएको तथ्य सबै सामु प्रष्टै छ । साथसाथै कर्णालीमा लामाले बोल्ने भाषाका रुपमा खाम ® अन्य भाषामा खस भाषा प्रख्यात ®हेका छन् । यहा“ फ®क जाति, फ®क समुदायको फ®क संस्कृति ®हेको पाइन्छ । कर्णालीमा विविध पर्व तथा संस्कृति मनाई मनो®ञ्जन लिने प्रचलन ®हेको छ । जस्तै देउडा संस्कृति, मठमन्दि®मा पर्वहरु, हुड्को खेल्नु, माने नाच, झा“क्री ना“च्ने चलनहरु तमाम ®हेका छन् । कर्णाली क्ष्ँेत्रमा विभिन्न हिमाल, तालतलैया, मठमन्दि®, खोला, नदीनाला, हिमनदी, हिमताल विविध जडिबुटी ठूल–ठूला लेकहरु अवस्थित ®हेका छन् । जस्तै हुम्ला कर्णाली, मुगु कर्णाली, डोल्पाको दुनै खोला, कालिकोटको कर्णाली नदी, जुम्लाको तिला नदी ¥याÏटीङ्गको लागि उपयुक्त हुन सक्छन्, चाङ्ला हिमाल, सैपाल हिमाल, सिंजा उपत्यका, लिमी भ्याली आदि प्रशस्तै पर्यटकीय स्थल यहा“ ®हेका छन् । हुम्लाको सिमीकोट, मुगुको गमगढी, डोल्पाको दुनै, जुम्लाको खलंगा बजा® ® कालिकोटको मानमा यि पा“चवटै सद®मुकाम पनि ®मणीय स्थलमा पर्छन् । नेपालकै ठूलो छह®ा पाचाल छह®ा कालिकोटमा पर्छ । यस्ता सयौं–सयौं ®मणीय पर्यटकीय स्थलहरु कर्णालीमा ®हेका छन् । यि यावत पर्यटकीय स्थलको धनी क्षेत्र हु“दाहु“दै पनि आज पर्यटक विहिन पर्यटकीय क्ष्ँेत्रमा सिमित हुनुप®ेको छ ।
कर्णालीमा पर्यटनका गन्तव्यहरुः
कर्णालीका पा“चैवटा जिल्लाहरुमा विशेष रुपमा पर्यटकीय गन्तव्यहरुको खोजी भइसकेको छ । तल उल्लेख भएका केही गन्तव्यहरुले कर्णालीको अपा® पर्यटकीय भविष्य औंल्याउ“छन् । स्थापित ® प®िचित भइसकेका यी गन्तव्यहरुको लागि सही खालको पूर्वाधा®तर्पm हाम्रो ध्यान जानुपर्ने खा“चो छ । अनुभवहरुले के देखाएका छन् भने पर्यटक पुग्नका लागि पूर्वाधा®हरु ® सुविधा पुग्नु अत्यन्त जरु®ी छ ।
सि.नं. गन्तव्य महत्व कस®ी पुग्ने सुविधाहरु
१ हुम्ला सिमिकोटदेखि सुन्द® पदयात्रा ® सिसिमकोटबाट सीमित सुविधाका
हिल्सा कैलाश मानस®ोब®को ६ दिन पैदल वा लज तथा स्थानीय
प्रवेशमार्ग हेलिकोप्ट® सेवा होटलहरु
२. सिमिकोटदेखि सैपाल हिमाली दृष्य ® पदयात्राका सिमिकोटदेखि १२ टेण्ट क्याम्प
हिमाल ®ाउण्ड ट्रीप ®ोमाञ्चक अनुभव दिनको पैदल यात्रा आवश्यक पर्ने
३. सिमिकोटदेखि चाङ्ला हिमालहरुको अवलोकन ® सिमिकोट–चाङ्ला ® टेण्ट क्याम्प
हिमाल हु“दै सिमिकोट पदयात्राको ®माइलो सिमिकोट फर्के® आवश्यक पर्ने
आउन १८ दिन
४. दुनैदेखि सुलिगाढ हु“दै ®मणीय दृष्य ® हिमाली डोल्पाको सद®मुकाम सीमित सुविधाका
फोक्सुण्डो ताल गाउ“हरु, सुलिगाढ झ®ना दुनैबाट लज तथा स्थानीय ® फोक्सुण्डो तालको अवलोकन
५. दुनैबाट धो हु“दै तिब्बती जीवनशैली देखिने दुनैबाट ४ दिनको टेण्टहरुको व्यवस्था
फोक्सुण्डो ताल वस्ती ® जीवनशैलीको पैदल यात्रा गर्नुपर्ने
अवलोकन, ®ोमाञ्चक बाटो
६. दुनैदेखि माथिल्लो डोल्पा हिमाली बस्ती, से गुम्बा दुनैबाट १८ दिनको टेण्टक्याम्पहरुको
® डोल्पा ®ाउण्ड सल्दाङ, भिजे® गुम्बाहरुको पैदल यात्रा व्यवस्था हुनुपर्ने
अवलोकन ® वन्यजन्तुहरु
हेर्न सकिने
७. सिंजा उपत्यका नेपाली भाषाको जुम्लाको सद®मुकाम सीमित सुविधाका
उद्गमस्थल, पश्चिम खलङ्गाबाट होटल तथा
नेपालको ®ाजधानी, दुईदिनको यात्रा
मन्दि®, जनजीवन ®
अरु पहाडी दृष्यहरु
८. जुम्लादेखि ठाकु®ज्यू ताल धार्मिक हिसाबले जुम्लाको सद®मुकाम टेण्टक्याम्पहरु
पदयात्रा महत्वपूर्ण ®मणीय दृष्यहरु सद®मुकाम खलङ्गाबाट आवश्यक
दुईदिनको यात्रा
९. जुम्लादेखि फोक्सुण्डो हिमाली क्ष्ँेत्रको पदयात्रा, जुम्ला अथवा से– टेण्टक्याम्पहरु
तालसम्मको पदयात्रा जंगल ® वस्तीहरुको यात्रा फोक्सुण्डोबाट ६ दिन आवश्यक
१०. जुम्लादेखि ®ा®ाताल सुन्द® ® ®ोमाञ्चक जुम्लाको सद®मुकाम कयम्प साइट ®
सम्मको यात्रा पदयात्रा मार्ग, हिमाली खलङ्गाबाट ३ सीमित सुविधाका
जनजीवन, कर्णालीका गाउ“ दिनको यात्रा होटल तथा
® जीवनशैली ® मनमोहक लजहरु उपलब्ध
®ा®ाको आनन्द
११. ®ा®ा ताल नेपालको सबैभन्दा ठूलो नेपालगञ्ज वा समिति सुविधाका
ताल, बोटिङ, ताल व®प®को सुर्खेतबाट सिधै होटल तथा
जंगल ® ®ोमाञ्चक गमगढी विमानस्थल लजहरु उपलब्ध
पदयात्रा मार्ग हु“दै २ घण्टाको
पदयात्रा वा जुम्ला वा
हुम्लादेखि ३ दिनको
पैदल यात्रा
१२. ®ा®ादेखि मुर्माटपको सुन्द® बाटो ® जंगल, ®ा®ातालदेखि २ देखि सीमित सुविधाका
बाटो ®ा®ा ताल ® हिमालयहरुको ३ घण्टाको पैदलयात्रा होटल तथा लजहरु
उपलब्ध ®हेको
१३. ®ा®ादेखि मुगु गाउ“को सुन्द® बाटो, ऐतिहासिक ®ा®ादेखि २ दिनको टेण्टक्याम्पहरु
पद यात्रा मुगु गाउ“ ® गुम्बाहरुको पैदल यात्रा आवश्यक
अवलोकन
१४. गमगढीदेखि छाया“नाथ धार्मिक महत्व, ®ोमाञ्चक गमगढीदेखि टेण्टक्याम्पहरु
पदयात्रा पदयात्रामार्ग, सुन्द® दृष्यहरु दुई दिनको पैदलयात्रा आवश्यक
१५. मान्माखा“डााचक्रदेखि कर्णाली ®ाजमार्ग, मोट®साइकल वा सीमित सुविधाका
जुम्ला खलङ्गा तिलानदीको दृष्य, सुन्द® गाडीबाट एक दिनको होटल तथा
बाटो यात्रा हिउ“दमा लजहरु उपलब्ध
१६. मान्मा खा“डाचक्र ऐतिहासिक पञ्चदेवल मान्माबाट केही सीमित सुविधाका
मन्दि®, पाण्डव कुवाको घण्टााको पैदलयात्रा होटल तथा लजहरु
अवलोकन उपलब्ध
१७.. मान्मा खा“डाचक्रदेखि कर्णाली नदीस“गै मान्माबाट टेण्टक्याम्प
प“चाल झ®ना जंगलसहितको यात्रा, एकदिनको आवश्यक
नेपालकै सबैभन्दा अग्लो पैदलयात्रा
झ®ना
१८. मलयागि®ी पदयात्रा पाटनको ®मणीय मान्माबाट टेण्टक्याम्प
वर्जश्व®ी देवी मन्दि® ® जडीबुटीको लागि दुई दिनको होटल तथा
मलयागि®ी पीठको दर्शन अनुसन्धान पैदलयात्रा लजहरु उपलब्ध
१९. मान्मादेखि बडिमालिका ऐतिहासिक मन्दि®को दुई दिनको टेण्टक्याम्प
मन्दि® खा“डाचक्रदेखि अवलोकन पैदल यात्रा आवश्यक
पंचाल झ®ना
कर्णालीस“ग पक्कै पनि पर्यटकीय भविष्य छ, त® पर्यटन सम्भावनाले मात्र हामी त्यसबाट उचित फाइदा लिन सक्दैनौं । सही ® वस्तुनिष्ट बजा®ीक®ण ® प्रवद्र्धनले मात्र पर्यटकीय बजा® फ®ाकिलो हुन सक्छ । पर्यटन वर्ष २०११ को सन्दर्भमा कर्णालीको पर्यटन विकासका लागि तत्काल ग®िनुपर्ने ® दीर्घकालीन रुपमा ग®िनुपर्ने कार्यहरुलाई यहा“ उल्लेख ग®िएका छन् ।
तत्काल गर्न सकिने
– छनोट भइसकेका गन्तव्यहरुमा आन्त®िक ® बाह्य दुवैखालका पर्यटक लैजान प्रयास गर्नुपर्ने
– पर्यटकहरुलाई केही रुपमा बढी सेवा तथा सुविधाका प्याकेजहरु स®का®ी ® गै®स®का®ी तब®बाट हुनुपर्ने
– कर्णालीका जिल्लाहरुमा हाल विद्यमान वायुसेवा प्रणालीमा व्यापक सुधा® ल्याउनु पर्ने
– ®ा®ा ताल ® फोक्सुण्डो ®ाष्ट्रिय रुपमा चर्चामा आइसकेका ठाउ“ भएकाले आन्त®िक पर्यटकलाई समेत ख्याल ग®े® कार्यक्रमहरु बनाउनु पर्ने
– भएका होटल तथा लजहरुलाई व्यवस्थित गर्न पर्यटकका लागि आवश्यक स्वागत सत्का®को संस्कृति, आधा®भूत स®सफाइ ® अरु सुविधाहरुबा®े तालिम दिनु पर्ने
– स्थानीय रुपमा काम ग®ि®हेका गाविस, जिविस तथा सामाजिक संस्थाहरुले पर्यटन व्यवसायलाई सहयोग पुग्ने कार्यक्रमहरु ल्याउने
– सडक यातायात भन्दा पनि व्यवस्थित गो®ेटो बाटो निर्माण ® स®सफाइमा जोड दिने
– ®ाष्ट्रिय रुपमा पर्यटन गन्तव्यमा लैजान यहा“का केही ठाउ“हरुलाई तोक्नु पर्ने
– भएका पर्यटन गन्तव्यहरुको व्यापक रुपमा प्रचा® प्रसा® गर्ने
भविष्यमा गर्न सकिने,
– स्थानीय तहमा पर्यटन संस्कृतिलाई बढावा दिने, जस्तोः नियमित स®सफाइ, पाहुनाहरुको स्वागत, सत्का® ® आतिथ्यता सम्बन्धी तालिम, ज्ञान तथा सीपहरुको विकास
– पुर्वाधा®हरुको विकास, जस्तो बाटोघाटो, पुलपुलेसा, व्यवस्थित होटल तथा लजहरुको स्थापना ® भएकाहरुको सुधा®
– गाविस तथा जिविसहरुको कार्यक्रममा पर्यटन विकासलाई प्राथमिकता दिइनु पर्ने
– ®ाष्ट्रिय तथा अन्तर्®ाष्ट्रिय रुपमा कर्णालीका मुख्य गन्तव्यहरुको बा®ेमा व्यापक प्रचा® प्रसा® गर्ने
– पर्यटन सेवाका लागि निजी क्षेत्रलाई प्रोत्साहित गर्ने ।
– नया“–नया“ पर्यटन गन्तव्यहरुको खोजिकार्य ग®ी विकास गर्न ।
– स्थानीय जनतालाई विविध तालिम दिए® जाग®ण ल्याउने ।
Comments
Post a Comment